×
Wybierz język
 

9 listopada 2020
#stopturow
 

Działalność Turowa sprzeczna z zasadami przezorności i prewencji

Ministerstwo klimatu udostępniło pełną treść decyzji dotyczącej koncesji dla kopalni Turów wydanej 20 marca 2020 roku. W uzasadnieniu zezwolenia na działanie odkrywki do 2026 roku powołano się na konieczność racjonalnego gospodarowania  zasobami, zgodnie z zasadą zrównoważonego rozwoju. Ministerstwo zapewnia, że postępuje tym samym „w sposób uzasadniony, oparty na podstawach naukowych i zgodny z interesem publicznym”. Warto te słowa zestawić z napisaną przez naukowców analizą „wpływu rozbudowy kopalni i elektrowni w Turowie na polskie zobowiązania w zakresie ochrony klimatu”. Specjaliści piszą w niej, że  „decydując się na rozbudowę elektrowni Turów i dalszą eksploatację węgla brunatnego nie wzięto pod uwagę zasady przezorności i prewencji”. Czy Polska faktycznie zacznie opierać swoje opinie na podstawach naukowych i zrezygnuje ze starań o wydobycie w Turowie po 2026 roku?

1. Analiza potwierdza negatywny wpływ Turowa na klimat 

27 października 2020 została opublikowana „Analiza wpływu rozbudowy kopalni i elektrowni w Turowie na polskie zobowiązania w zakresie ochrony klimatu” napisana w lipcu tego roku przez prof. SGGW dr hab. inż. Zbigniewa Karaczuna i dr Andrzeja Kassenberga z Instytutu na rzecz Ekorozwoju. Wynika z niej jasno, że rozszerzone działanie kompleksu do 2044 roku, o które zabiega PGE, będzie miało znaczący negatywny wpływ na klimat.

Jeżeli dojdzie do rozbudowy odkrywki i elektrowni Turów, eksploatacja i spalanie węgla  spowoduje emisje dwutlenku węgla na poziomie od 194,6 do 261,4 mln Mg CO2eq. Aby osiągnąć cel ograniczenia wzrostu średniej globalnej temperatury do poziomu 1,5 C, wielkość dostępnego dla Polski budżetu węglowego wynosi maksymalnie 3,46 mld Mg. Oznacza to, że same emisje z Turowa zużyłyby 34 - 45% całego polskiego budżetu.

„Przyjmując też za oszacowaniami Uniwersytetu Standford’a, że koszty społeczne emisji gazów cieplarnianych wnoszą ok. 220 USD/Mg CO2eq można określić, że rozbudowa kopalni węgla brunatnego i wydłużenie do roku 2044 funkcjonowania elektrowni Turów może przyczynić się do społecznych strat na całym świecie w wyniku zmiany klimatu na poziomie od 41,25 do 55,66 mld USD” - czytamy w raporcie.  Te dane, zdaniem autorów świadczą o tym, że „decydując się na rozbudowę elektrowni Turów i dalszą eksploatację węgla brunatnego nie wzięto pod uwagę zasady przezorności i prewencji. Przedsięwzięcie to należy także uznać za sprzeczne z przepisami art. 2 UN FCCC i ustaleń Porozumienia Paryskiego”.

„Wpływ, jaki działalność kopalni i elektrowni Turów wywierać będzie na klimat globalny, pogłębiać będzie wiele negatywnych zjawisk, które już dziś występują w sąsiedztwie tych obiektów: deficyt wody i rozszerzanie się leja depresyjnego wokół kopalni, zanieczyszczenie powietrza, ograniczanie różnorodności biologicznej”  - podkreślają naukowcy

„Autorzy raportu wskazują, że klimat jest dobrem wspólnym, a przy realizacji tego typu inwestycji należy się kierować też zasadami przezorności i prewencji. Wskazują, że rezygnacja lub znaczące ograniczenie działalności turoszowskiego kompleksu w istotny sposób przyczyniłoby się do ochrony klimatu. – Jednocześnie byłoby krokiem w stronę uzyskania neutralności klimatycznej wyznaczonej porozumieniem paryskim i zobowiązaniami Unii Europejskiej w tym zakresie” - pisała o raporcie Barbara Oksińska, dziennikarka Rzeczpospolitej.

  1. https://www.rp.pl/Wegiel/310299888-Potezne-koszty-spoleczne-kopalni-Turow.html?fbclid=IwAR2FayUhfXBRUrEs_EIN57CV2NPj2k6o8eqXRihjia3krXnfC2qG7c9xEy8
  2. https://rozwojtak-odkrywkinie.pl/publikacje?download=17:analiza-wplywu-rozbudowy-kopalni-i-elektrowni-w-turowie-na-polskie-zobowia-zania-w-zakresie-ochrony-klimatu 
  3. https://www.parkiet.com/Surowce-i-paliwa/310309976-PGE-Miliardowe-koszty.html

2. Ministerstwo klimatu udostępnia treść koncesji

Ministerstwo klimatu udostępniło pełną treść decyzji dotyczącej koncesji dla kopalni Turów wydanej 20 marca 2020 roku. Do tej pory nie była ona upubliczniona. Na jej temat pisaliśmy więcej https://www.stopturow.com/pl1.php?dzial=2&kat=14&art=20">tutaj.

Zgodnie z decyzją przyznano koncesję  na wydobywanie węgla brunatnego i kopalin towarzyszących ze złoża węgla brunatnego „Turów”  do dnia 30 kwietnia 2026 r. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności.

W uzasadnieniu czytamy, że „w ocenie organu koncesyjnego kontynuacja wydobycia węgla brunatnego i kopalin towarzyszących ze złoża Turów jest zgodna z zasadą racjonalnego gospodarowania złoża kopaliny. Wnioskowana zmiana pozwala na kontynuację wydobycia kopaliny, a w konsekwencji na dalsze funkcjonowanie elektrowni zapewniającej 7 % krajowego zapotrzebowania na energię elektryczną, co jednocześnie oznacza, że przedmiotowa decyzja odpowiada interesowi publicznemu. W świetle art. 3

pkt 13 lit. a ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska - (Dz. U. z 2019 r. poz. 1396 ze zm.) istotą ochrony środowiska jest bowiem m.in. racjonalne gospodarowanie jego zasobami, zgodnie z zasadą zrównoważonego rozwoju. Co prawda nie ma definicji ustawowej racjonalnej gospodarki złożami kopalin oraz racjonalnego gospodarowania zasobami środowiska, ale sprowadza się to do niemniej jednak racjonalnego postępowania w sposób uzasadniony, oparty na podstawach naukowych i zgodny z interesem publicznym. Wyrazem tego ostatniego bezspornie jest bezpieczeństwo surowcowe oraz energetyczne”.

Cały dokument dostępny jest tutaj.

3. Komisja Europejska odpowiedziała na petycję w sprawie obrony kompleksu Turów

https://www.stopturow.com/pl1.php?dzial=2&kat=14&art=39">W czerwcu 2020 starości, wójtowie i  burmistrzowie gmin ziemi Zgorzeleckiej, Bolesławieckiej i Lubańskiej wysłali Przewodniczącej Komisji Europejskiej Ursuli von der Leyen petycję przeciwko zamknięciu kopalni i elektrowni Turów w Bogatyni. Podpisani pod petycją przedstawiciele władz samorządowych wyrazili „zaniepokojenie  działaniami  naszych czeskich  sąsiadów,  których  celem  jest  doprowadzenie  do zamknięcia kompleksu wydobywczo-energetycznego Turów”. Obawiają się, że może dojść do zamknięcia kopalni i elektrowni oraz likwidacji miejsc pracy.

Przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula Von der Leyen ustosunkowała się do petycji.

„Na  podstawie  skargi dotyczącej  przedłużenia  koncesji  kopalni  w  Turowie,  Komisja zwróciła  się  do polskich władz  o  informacje na  temat  zastosowania w  tej  sprawie wymogów  wynikających  z  unijnego  prawa  ochrony  środowiska. Po  wyjaśnieniu wszystkich istotnych faktów Komisja będzie mogła ustalić, czy doszło do naruszenia prawa UE w dziedzinie ochrony środowiska. Pragnę Państwa zapewnić, że Komisja jest w pełni świadoma złożoności niniejszej sprawy i analizuje ją z największą uwagą.” - napisała w imieniu przewodniczącej Florika FINK-HOOIJER

W piśmie do Stowarzyszenia Rozwoju Innowacyjności Energetycznej w Zgorzelcu podkreślono także, zobowiązania Polski wynikające z porozumienia paryskiego oraz celów klimatycznych UE. Zaznaczono także, że „Komisja jest gotowa wspierać państwa członkowskie w osiąganiu przez nie neutralności klimatycznej,  w  tym  za  pośrednictwem  przyszłego  mechanizmu  sprawiedliwej transformacji”.

Źródła:

  1.  https://powiatzgorzelecki.pl/wp-content/uploads/2020/10/Reply-to-petition_Turow-9_PL.docx.pdf
  2. https://wroclaw.tvp.pl/50619203/ke-rozumie-obawy-dotyczace-miejsc-pracy-ciag-dalszy-sporu-o-kompleks-turow
  3. https://energetyka24.com/ke-odpowiedziala-na-petycje-w-obronie-kompleksu-turow
  4. https://www.pb.pl/ke-odpowiedziala-na-petycje-w-sprawie-obrony-kompleksu-turow-1007208?smclient=daa51d96-3864-4ff4-a709-d5ecd3d28937
  5. https://www.wnp.pl/energetyka/ke-rozumie-troske-o-miejsca-pracy-w-kopalni-i-elektrowni-turow,428399.html
  6. https://nettg.pl/news/171832/ke-odpowiedziala-na-petycje-w-sprawie-obrony-kompleksu-turow
  7. https://niezalezna.pl/361003-komisja-europejska-odpowiada-na-petycje-w-sprawie-obrony-kompleksu-turow

4. Referendum strajkowe

Związkowcy z branży węgla brunatnego nie są zadowoleni z ogłoszonej 19 października nowej strategii Grupy PGE.  Spółka planuje zmianę kluczowych  kierunków rozwoju, do który mają od teraz należeć energetyka wiatrowa, morska i lądowa, fotowoltaika, infrastruktura sieciowa, niskoemisyjne ciepłownictwo oraz usługi energetyczne.

Związkowcom nie podoba się m.in. perspektywa wydzielenia obciążających całą spółkę aktywów węglowych do nowego podmiotu

- Od 3 do 20 listopada potrwa referendum strajkowe w całej grupie PGE GiEK. Oczekujemy rozmów z prezesem PGE w obecności prezes PGE GiEK. Chodzi nam o to, by w tych rozmowach uczestniczyły osoby decyzyjne. [...] Jeżeli nie będzie żadnego odzewu ze strony zarządu PGE, to po referendum może dojść do strajku ostrzegawczego - mówił dla WNP.PL Bogumił Tyszkiewicz, przewodniczący Federacji Związków Zawodowych Górnictwa Węgla Brunatnego z siedzibą we Wrocławiu.

Źródło:

  1. https://www.wnp.pl/gornictwo/wegiel-brunatny-rozgrzany-do-czerwonosci-moze-byc-goraco,428802.html

5. Czy Turów skorzysta z Funduszu Sprawiedliwej Transformacji?

Aby móc skorzystać z europejskiego Funduszu Sprawiedliwej Transformacji, region górniczy musi przedstawić plany dekarbonizacji do roku 2030 r. Dlatego Bogatynia wraz z całym regionem zgorzeleckim nie mogą obecnie ubiegać się o skorzystanie z tych funduszy. Problem stanowi trwająca  procedura uzyskania przez PGE koncesji na wydobycie złóż węgla z kopalni odkrywkowej do 2044 r., a także nowy  blok elektrowni Turów, którego budowa ma skończyć się na wiosnę 2021 roku. Komisja Europejska już kilkukrotnie odnosiła się do tej kwestii i podkreślała, że bez zmiany planów i określenia daty wyłączenie bloków w elektrowni Turów oraz określenia daty zakończenia wydobycia węgla brunatnego z odkrywki Turów do 2030 nie jest możliwe finansowanie działań transformacyjnych w Worku Turoszowskim pieniędzmi z Funduszu Sprawiedliwej Transformacji.

Mimo jasnego stanowiska Komisji lokalne samorządy, Zarząd Województwa Dolnośląskiego oraz samo Ministerstwo Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej wyrażają swoje poparcie dla potrzeby wczesnej, długoletniej transformacji energetycznej regionu zgorzeleckiego oraz włączenia go do Terytorialnego Planu Sprawiedliwej Transformacji (który jest niezbędny do skorzystania z Funduszu). Ministerstwo będzie rekomendować reprezentantom Komisji Europejskiej uwzględnienie możliwości wsparcia powiatu zgorzeleckiego w ramach FST. W związku z tym Zarząd Województwa Dolnośląskiego przygotowuje Regionalny Plan Sprawiedliwej Transformacji, obejmujący również region zgorzelecki.

×
 
stopturow
Temat kontrowersyjnej działalności kopalni odkrywkowej Turów budzi coraz większe zainteresowanie polityków. W ostatnich dniach (...)
Międzynarodowa Komisja Ochrony Odry przed Zanieczyszczeniem uznała Turów i całe górnictwo węgla brunatnego za (...)
Rozpoczęły się rozmowy Polski i Czech dotyczące spornej koncesji dla odkrywki Turów. Strona Polska, (...)
Ministerstwo klimatu udostępniło pełną treść decyzji dotyczącej koncesji dla kopalni Turów wydanej 20 marca (...)
Raport dotyczący wpływu Turowa na wody w Saksonii, nie uszedł uwadze opinii publicznej w (...)
Wydobycie i spalanie węgla z odkrywki Turów to problem międzynarodowy. Po pierwsze dlatego, że (...)
Czechy przesłały do Komisji Europejskiej skargę w związku z rozbudową polskiej kopalni węgla brunatnego (...)
Związkowcy z kopalni  i elektrowni Turów narzekają na brak otwartej komunikacji z Polską Grupą (...)
więcej
2020-09-23
PGE w rozkroku
2020-09-14
Ramię w ramię przeciwko odkrywkom. Relacja wideo z protestu.  
2020-09-09
Solidarnie przeciwko odkrywce Turów. Międzynarodowy protest na kajakach
2020-08-06
Sporu o Turów ciąg dalszy
2020-08-03
Spływ energetyczny i manifestacja na Trójstyku granic
2020-07-21
Europa podzielona na Trójstyku granic
2020-07-15
Posiedzenie Komisji Petycji PE: „Turów narusza unijne procedury”
2020-07-08
Spotkajmy się na Trójstyku granic
2020-07-01
Odejście od węgla brunatnego jest nieuniknione
2020-06-24
PGE odbiera regionowi szanse rozwoju
2020-06-18
Turów narusza unijne przepisy dotyczące wody
2020-06-02
Transformacja Turoszowa
2020-05-22
W czerwcu będzie głośno o Turowie
2020-05-15
Unia Europejska przygląda się koncesji dla odkrywki Turów
2020-05-15
Niemieckiej elektrowni Datteln 4 skomplikowane i drogie narodziny – tylko (...)
2020-05-06
Odkrywka Turów coraz mniej się opłaca
2020-05-04
EURACTIV: Czesi kwestionują Turów
2020-04-30
Odkrywki pod lupą Rzeczpospolitej
2020-04-15
Jeziora pokopalniane w Turowie i Bełchatowie
2020-04-14
O tym jak Czesi górami i lasami, węgiel brunatny do Turowa (...)
2020-04-10
Oko.press pisze o Turowie
2020-04-06
Bank Santander wspiera PGE
2020-04-06
Emisje zanieczyszczeń nie kończą się na granicy
2020-04-01
Przedłużenie żywota odkrywki Turów w cieniu koronawirusa.
2020-04-01
Czy mBank pali węglem z Turowa?
2020-03-30
Minister klimatu przedłużył o 6 lat koncesję dla Turowa
2020-03-27
Czesi o rozbudowie odkrywki Turów
2020-03-27
Miasto Żytawa składa apelację
2020-03-26
Odpowiedź na interpelację w sprawie Turowa
2020-03-25
Spragnieni sprawiedliwości
2020-03-25
Cicha koncesja dla kontrowersyjnej odkrywki Turów
2020-03-24
Oficjalna informacja PGE z 24 marca 2020
2020-03-20
Kryzys masz jak w banku
2020-03-06
Petycja złożona w Parlamencie Europejskim
2020-02-21
Podpisz petycję!
2020-02-18
Transformacja energetyczna Turowa
2020-01-20
Czesi skarżą Turów!
2019-11-29
Czeski Greenpeace dołączył do postępowania OOŚ w PL
2019-11-21
Polsko-czeskie stracie dyplomatyczne
2019-11-15
Rząd Czech da odkrywce Turów czerwoną kartkę!
2019-10-16
Specustawa węglowa - protest
2019-04-24
Kopalnia Turów lekceważy konsultacje międzynarowdowe
Licencja Creative Commons Materiały zgromadzone na serwisie dostępne są na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe